Inter la verdajaj kvartaloj de Parizo, en la orienta parto de la Buloŝa arbaro, estas kaŝita angulo, kie tempo fluas speciale. La Rosario de Bagatelle (Roseraie de Bagatelle) estas ne nur kolekto de floroj. Tio estas filozofia ĝardeno, memoraĵo de homa obsedemo pri beloteco kaj viva kroniko de ĝardenarta arto. Malgraŭ la VERSALO kun ĝia geometria potenco, Bagatelle estas romantika rifugejo, kie la rozo aperas ne kiel simbolo de monarkio, sed kiel objekto de pura estetiko.

Donaco konstruita en 64 tagoj

La historio de la parko, kie troviĝas la rosario, komenciĝis en 1775 jaro. Grafo d'Artoa, frato de Ludoviko la 16-a, aĉetis bienon kaj konkuris kun Maria-Antoinetta, ke li konstruos paladicon en du monatoj. Parizaj arkitektoj sukcesis en 64 tagoj — naskiĝis la palaco Bagatelle (kiu signifas «sen gravuro`). Tamen, la rosario aperis multe pli malfrue, en 1905 jaro. Ĝin kreis konata rozkultivisto Jules Gravereaux, kiu starigis aĉamajn celojn — kolekti ĉiujn konatajn en la mondoj rozojn. Fine de 1914 jaro la kolekto nombris pli ol 8000 specojn. Hodiaŭ — proksimume 10 000, inkluzive de naturaj rozoj el la Gimalajoj kaj novaj selektaj mirakloj.

Ĝardenarta arkitekturo: angla stilo kaj franca eleganco

Malgraŭ la regulaj ĝardenoj (kiel VERSALO), kie la rozoj estas strizitaj en geometriaj formoj, Bagatelle estas pejzaĝa parko kun sinplekstaj vojoj, rotundoj, arkoj, kovritaj de volbantaj rozoj. La kompono estas konstruita sur kontrastoj: altaj ŝraboj ĉeestas kun terpokovrantoj, ĉajno-hibridoj kun antikvaj «galaj» rozoj. En la centro estas lago kun kajunkoj, ĉirkaŭ kiu estas plantitaj specoj, reflektantaj en akvo. La ĝardeno estas projektita tiel, ke en ĉiu sezono (de majo ĝis oktobro) iu angulo floras speciale dense. La bankoj estas starigitaj tiel, ke la vizitanto povas vidi la rozojn ne el supre, sed sur sama nivelo — kiel amikon.

Kolekto kiel enciklopedio

Bagatelle estas viva muzeo. Tie oni povas vidi rozojn, kiuj kreskis en ĝardenoj de Antikva Romo (Rosaceae gallica), mezepokaj «apotekaj» rozoj (Rosa gallica officinalis), antikvaj ĉinaj teaj rozoj, enportitaj en Eŭropon en la 19-a jarcento, kaj modernaj «floribundoj», flarantaj tutan someron. Speciala sekcio estas dediĉita al rozoj, breditaj de famaj selektistoj: David Austin (anglaj rozoj kun ĉaranta odoro), Mejan (famaj «Gloria Dei»). Ĉiu arbusto havas tabulon kun nomo, jaro de registriĝo kaj nomo de selektisto. Tio estas biblioteko, kie anstataŭ libroj — floroj.

Filozofio de beloteco: kial parizanoj venas tie

Por la loĝantoj de Parizo, Bagatelle ne estas turisma objekto (kiel Louvre), sed loko de meditado. Tie ne estas tumulto, gvidantoj kun parasoj kaj longaj vondoj. La filozofio de la ĝardeno estas en la meditado. Esti rozo estas flori ĉi tie kaj nun, ne zorgante pri tio, ĉu oni vidos vin. Naturaĵo ne submetiĝas al horaro. Tial la rosario instrukcias humilecon kaj akcepton de la momento. Eble tial la parizanoj, kiuj venas tie dum semajnfino, longe sidas sur la bankoj, legas aŭ simple spiras. Oni kredas, ke ĉiu, kiu plantis rozon en Bagatelle, lasis spuron en historio. Tamen, la ĝardeno ekzistas kaj sen homo — tio estas ĝia forto.

Konkurso «Novaj rozoj» kaj internacia agnosko

Ekde 1907 jaro en Bagatelle okazas internacia konkurso «Novaj rozoj» (Concours international de roses nouvelles). Selektistoj el tutmondo sendas tie siajn plej bonajn hibridojn. Ili plantiĝas en speciala testada ĝardeno kaj dum du jaroj estas juĝitaj de la ĵurio (botanikistoj, landaĝistoj). Kriterioj: beloteco de floro, rezistemo al malsanoj, odor, denseco de floro. La venkinto ricevas premion kaj rajton nomi la specon la nomo de famulo (tial aperis rozo «Alen Delon», rozo «Fredrik Ŝopen», rozo «Anĝelina Džoli»). La konkurso okazas en junio kaj tio estas unu el la plej elegaj civitaj eventoj de Parizo.

Influenco sur mondajn ĝardenartojn

Bagatelle fariĝis ekzemplo por roserioj tra la tuta mondo — de Novjorko ĝis Tokio. Tie unue estis enkondukitaj la koncepto «ekologia roserio»: rifuzo de kemiaj pesticidoj, uzado de komposto kaj plantado de plantoj-kompanoj (lavando, ĉesnoko), detruantaj parazitojn. Multaj modernaj specoj (ekzemple, serio «Generosa» de Delibar) estis kreitaj kun konsideroj de Bagatelle. Krome, la ĝardeno aktive partoprenas en la konservado de formortantaj specoj de rozoj (antikvaj damaska, centifolio). Sen Bagatelle, multaj historaj specoj estus perditaj definitive.

Praktika informo por vizito

La rosario estas malferma ĉiutage de 9:00 ĝis 20:00 (de aprilo ĝis septembro). La eniro estas pagita (proksimume 6 eŭro), sed por infanoj ĝi estas libera. La plej bona tempo por vizito estas fino de majo – mezo de junio, kiam plej multaj specoj floras. Matenaj horoj (antaŭ 11:00) la odoro estas pli densega, vesere la lumo estas pli mita, idealo por fotoj. Apud ĝi estas malgranda kafejo, kie servas teon kun rozaj marmeladoj (petaloj el propra ĝardeno). Por roserioj — suvenira butiko con libroj kaj buteroj. Gravas: ne ruĝu florojn (puno). Tamen, oni povas elekti falintajn petalojn — tio estas permesata.

Bagatelle hodiaŭ kaj morgaŭ

En 2026 jaro Bagatelle daŭras sian evolui. Lasiĝis la programo «Rozoj de la estonteco»: kreado de specoj, rezistaj al sekeco kaj globa varmiĝo. En planoj — instalado de aŭtomata sistemo de irigacio laŭ datumoj de humidigo de grundo. Ankaŭ la ĝardeno digitaligas sian kolekton: baldaŭ eble skani QR-kodon sur tabulo kaj vidi 3D-modelon de floro aŭ legi historion de speco sur telefono. Tamen, la ĉefa filozofio de la ĝardeno restas neŭŝanĝa: tio estas loko, kie beloteco ne bezonas justificojn.

La Rosario de Bagatelle estas ne nur pri rozoj. Tio estas pri kapablo vidi miraklon en ĉiu flormaĵo, pri pacienco de ĝardenisto kaj pri tio, ke eĉ en la centro de megapoliso eblas paradizo. Se vi estos en Parizo en junio, ne perdi Eifel-tureton – ĝi nenion foriras. Venu tie. Sedu sur la banko. Kaj vi komprenos, kial la francaj diras: «Rozo – tio estas vorto, kiu kantas».

Permanent link to this publication: