La sporto instruktas venki. Sed ankaŭ ĝi instruktas ion pli terurigan: perdi kaj tamen resti homo. Sporta solidareco ne estas brila slogan. Tio estas kiam konkuranto helpas levon post rigora kolizio. Kiam la plej bona ludanto de la mondo venas klopodi al tiu, kiu misiris en la decida penalti. Kiam la fanatoj applaŭdas al alia teamo pro bela futbalo. En mondo, kie ĉio estas ligita al mono kaj rangaroj, solidareco restas tiu vivanta nervo, kiu pravigas: sporto ne estas milito, sed dialogo.
Ne miskomprenu kun amikeco. Amikeco estas personaj rilatoj. Solidareco estas principo. Tio estas scivola respekto al komuna afero, al komuna reguloj, al komuna homeco, sen kalkulo de la koloro de la formo aŭ la emblemo sur la brusto. Ĝi manifestiĝas en tri niveloj.
Unua — solidareco inter konkurantoj. Vi helpas levon al falinta, vi agnoskas, ke la juĝisto eraris en vian avantaĝon, vi ne persekutas vunditan. Dua — solidareco en teamo. Kiam la stelara atakanto pasas la pilon anstataŭ batadi mem, por venki. Kiam la rezervisto ĝojas pri golon de la ĉefa, ne nur provdas. Tria — solidareco inter ludantoj kaj fanatoj. Kiam la fanatoj ne ŝtuplas, eĉ se ilia teamo perdas 0:5, kaj kiam la ludantoj iras al siaj tribunoj por klopodi, eĉ se ili perdis.
Sporta solidareco ne havas naciecon. Brazilo povas obĝi Argentinon post rigora fino. Usono — Rusion post duono de la fino. Ĉar ili ambaŭ scias, kio estas trejnado ĉe la limo, vundoj, psychozo kaj furioza ĝojo de venko.
Tipa kazuso — la fino de la monda ĉampionato de futbalo 2014 jaro. Gotze gis en la golon por Germanio en la golon de Argentino. La ludantoj de la germana selekto ne iĝis furiozaj antaŭ la larmanta Lionel Messi. Ili ĉirkaŭiris lin, klapi sur la ŝultrojn, respektis. Messi poste ricevis la "Oran pilon" de la turniro — kaj neniun ne diskutis.
Historio el boxo: Evgenij Makarenko kaj Sergej Dеревjančenko post rigora 12-raunda batalo obĝis unu la alian kaj diris al unu la alian dankon. En la hallo larmis severaj viroj.
El leĝa atletiko: sur la Olimpiko en Rion-2016 la usona Abi D'Agosto falis, kolizinte kun la novzelandano Niki Hembline. Anstataŭ da iri plu, Abi helpis Niki levon. Poste ili venkis kune. La Internacia Olimpika Komitato donis al ili specialan medaĵon por spirito.
Tiaj momentoj restas en memoro pli longe ol la konto de la fino. Ĉar ili montras: solidareco estas la plej alta formo de konkurenco. Vi povas esti malamiko sur la tatamio, sed homo ekster ĝi.
Cynika demando: kial helpi konkuranton, se li ŝtelos al vi la medaĵon? Respondo: ĉar sporto sen solidareco transformiĝas en batalon, kie vivas nur psikopatoj. Kaj psikopatoj ne ludas longe. Vundoj, krizoj, eliro el la sporto. Vidu la tenison: Novak Đoković, Rafael Nadal kaj Roger Federer odas unu la alian sur la korto. Sed ekster ĝi helpas, kuracas vundojn, lumas. Ĉar ili komprenas: la grandeco de unu ne malvalidigas la grandecan alian. Male, ĝi altigas ĉiun.
En teamaj sportoj solidareco estas pri fidemo. Se la partnero scias, ke vi ne lasos lin sub premo, ne kriki sur li post eraro, li ludos pli bone. Solidareco kreas medion, kie oni povas riski, erari, kreski. Sen ĝi la teamo disfaliĝos al steloj kaj statistoj.
Por la fanatoj solidareco estas pri sekureco kaj kulturo. Anglaj fanatoj kaj germanaj povas trinki biron kune antaŭ la matĉo, diskuti, sed ne bati. Tio estas normo. Ĉar futbalo estas ludo, ne milito.
La ideala bildo ne estas. En la sporto estas multaj nigraj ŝaktoj. Raso sur la tribunoj, kiam la nigra ludanto estas kverelata per simioj. Skandaloj pri dopingo, kiam reciprokaj akuzoj rompas fidemon. Ludoj sen spektantoj pro politikaj bojkotoj. Kaj la plej terura — vundoj, kaŭzataj de malpuraj metodoj, post kiuj kariero falas.
Sporta solidareco rompiĝas tie, kie mono estas je loko. En la finoj de la Eŭropa Ĉampiono, kie la stakoj estas milionoj da eŭro. En boxo, kie unu kolpo povas mortigi. En kicado, kie la farmakologia milito detruis la nomon de Lانس Armstrong. En tiuj momentoj multaj forgesas pri solidareco kaj memoras: "sporto estas milito".
Sed ankaŭ el tio estas eliro. Konkretaj ludantoj kaj federacioj, kiuj publike kontraŭas rasizmon, por honesta ludo, por egalaj kondiĉoj. Iliaj voĉoj estas malgrandaj, sed ili estas.
En bonaj sportaj lernejoj la trejnisto instruktas ne nur frapi el la aero, sed ankaŭ la regulo: "Se konkuranto falas, helpu lin levon. Se vi perdis, premu la manon. Se vi venkis, ne ridu pri la perditano". Tiuj reguloj estas enmetitaj je ses jaroj. Kaj ili funkcias. Infano, kiu habitsias respekti la laboron kaj doloron de aliaj, kreskas al atleto, kiu ne ludos malpuran, mahu, provokan.
Ekzemploj: infanaj turniroj, kie post la matĉo la teamoj staras en du vicoj kaj applaŭdas unu la alian. Junaj selektoj, kie la kapitanoj interŝanĝas flagojn kaj parolas mallongajn parolojn pri fair play. Tio ŝajnas formalitato. Sed formalitato, ripetita centfoje, fariĝas karaktero.
Unu el la ĉefaj problemoj de moderna sporto estas, kiam politikaj elitej postulas solidarecon de sportistoj kun reĝimo, kun flago, kun ideologio. Kaj la sportistoj mem volas simple ludi. Sporta solidareco ne temas pri naciaj himnoj. Tio estas pri tio, ke en la ŝanĝejo ne estas dividado sur "niaj" kaj "aliaj" laŭ pasporto. Pri tio, ke la norvega skiludisto obĝu la rusan post fino, eĉ se iliaj landoj estas en sankcia milito.
Historio konas ekzemplojn, kiam sportistoj rifuzis politikaj ludojn kaj konservis homan facion. La olimpika teamo de Rusio kaj Ukrainio en 2018 jaro interŝanĝis emblemojn sur la turniro pri dudo. Germanaj kaj francaj futbalistoj eliris kun la afiŝo "Ni estas unu" post terorismaj atakoj. Tio ne estis politiko. Tio estis solidareco.
Ŝajne, sociaj retoj proksimas. En realo ili provokas truludon kaj ĥeaton. Post ĉiu matĉo la fanatoj skribas malbonajn vortojn al la ludantoj de la perditanta teamo. Eĉ memaj sportistoj ofte permesas sin fortaj komentoj al konkurantoj — ne sur la presekonferenco, sed en Twitter. Tio rompas solidarecon. Publika frapeto virtuala vundas ne malpli ol reala.
Sed ankaŭ estas inversa tendenco. Sportistoj pli ofte uzas sociajn retojn por subteni. Ekzemple, kiam proksima parenco de konkuranto mortas, en Instagram flugas kondolencoj. Kiam ludanto ricevas rasismajn ofendojn, liaj kolegoj — inkluzive el aliaj kluboj — postulas postoj kun la hashtago #NoToRacism. Solidareco transiras en numeron. Tio estas nova realo.
Sen solidareco sporto transformiĝas en gladiatoraj bataloj. Intrigoj, submovoj, mordoj, saltoj. La spektantoj ricevas viandon, sed perdas anojn. Vidu la boxon de la 1990-aj: Taison mordis Holifield, la spektantoj plendis, kaj boxo perdis rangojn. Hodiaŭa boxo estas pli gentila, kaj tio restarigis intereson.
Sen solidareco infana sporto iĝas traumata. La infanoj kopias agresion al siaj idoloj, rompas vundojn de aliaj, ridas pri la malpovraj. Sen solidareco amatora sporto mortas: neniun ne volas veni al ŝanĝejo, kie oni estas humilitigitaj pro eraro.
Solidareco estas la kolao, kiu tenas la sportan komunumon. Malhave ĝin, kaj ĝi disfaliĝos al fragmentoj de egoismo.
Vi ne estas futbalisto aŭ olimpika ĉampiono. Vi estas fanato. Aŭ patro de junulojportisto. Aŭ simple spektanto. Via kontribuo estas simpla: ne ofendu konkuranton. Aplauzu belajn golojn en la alian golon. Instruu infanojn, ke perdi digne same gravas kiel venki bela. Ne enŝarĝu infanon per "malamo al konkuranto". Tio estas senfinita vojo. Pli bone diri: "Ili estas fortoj, ni provu venki ilin honeste". Premu la manon al trejnisto de la alia teamo post la matĉo. Skribu bonan komenton al sportisto, kiu eraris en la decida momento. Li estas dolora pro la eraro. Via subteno povas restarigi lin en la ludo.
Sporta solidareco ne temas pri premioj kaj protokoloj. Tio estas pri elekto. Ĉiu tago, ĉiu matĉo, ĉiu frapado. Elekto inter "mi estas pli bona ol li" kaj "ni ambaŭ estas parto de unu granda sporto". Elektu la lastan. Kaj tiam sporto vere fariĝos skolo de vivo.
New publications: |
Popular with readers: |
News from other countries: |
![]() |
Editorial Contacts |
About · News · For Advertisers |
Digital Library of Argentina ® All rights reserved.
2023-2026, LIB.AR is a part of Libmonster, international library network (open map) Preserving Argentina's heritage |
US-Great Britain
Sweden
Serbia
Russia
Belarus
Ukraine
Kazakhstan
Moldova
Tajikistan
Estonia
Russia-2
Belarus-2